ASEAN chia rẽ trước tham vọng lãnh thổ của Trung Quốc

Posted on July 14, 2012

0



Ngoại trưởng Việt Nam Phạm Bình Minh (giữa) trò chuyện với người đồng nhiệm Indonesia Marty Natalegawa (trái) trước phiên bế mạc hội nghị các Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 45 tại Phnom Penh, ngày 13/07/2012.
REUTERS/Samrang Pring

Ngoại trưởng các nước trong Hiệp hội Đông Nam Á (ASEAN), họp tại Phnom Penh, Cam Bốt chia tay nhau hôm nay, 13072012, mà không ra được một thông cáo chung. Sau nhiều cuộc họp tranh cãi, thảo luận quyết liệt, các thành viên ASEAN đã không giải quyết được những bất đồng nội bộ liên quan đến việc xử lý các tranh chấp về chủ quyền với Trung Quốc ở Biển Đông.

Philippines, cùng với Việt Nam, những quốc gia hiện có quan hệ căng thẳng với Trung Quốc trong hồ sơ Biển Đông, đã phê phán thất bại của Hội nghị ASEAN và nhấn mạnh rằng việc không ra được bản thông báo chung là sự kiện « chưa từng thấy trong suốt 45 năm tồn tại của ASEAN ».

Chính quyền Manila muốn trong tuyên bố chung phải có đoạn nói về các vụ đối đầu gần đây giữa tàu Trung Quốc và Philippines ở bãi đá Scarborough, nơi mà cả hai bên đều tuyên bố có chủ quyền.

Thế nhưng, theo các nhà ngoại giao tham gia đàm phán, thì Cam Bốt, hiện đang rất cần sự giúp đỡ về kinh tế của Trung Quốc, đảm nhiệm chức chủ tịch ASEAN trong năm nay, đã kiên quyết gạt bỏ mọi câu chữ có liên quan đến những sự cố ở bãi đá Scarborough ra khỏi dự thảo thông cáo chung.

Cuộc họp khẩn cấp sáng nay cũng không giúp tháo gỡ bế tắc. Một quan chức Hoa Kỳ, có mặt tại Phnom Penh, cho AFP biết : « Nỗi bực tức gia tăng trong một số cuộc gặp riêng. Các cuộc trao đổi qua lại căng thẳng ».

Phái đoàn Philippines đã không ngần ngại thông báo cho phía Cam Bốt sự « phẫn nộ » của mình và nhấn mạnh rằng các chia rẽ này đã phá hoại những thỏa thuận đạt được trước đó để giải quyết các tranh chấp trong tinh thần gắn bó toàn khối. Mặt khác, Manila tái khẳng định không chấp nhận cách thức đàm phán song phương mà láng giềng phương bắc của Cam Bốt đã đòi hỏi.

Đáp lại, Ngoại trưởng Cam Bốt tỏ thái độ lấy làm tiếc về các bất đồng, chia rẽ này và cho rằng Phnom Penh « không thể chấp nhận để cho bản thông báo chung trở thành con tin của vấn đề quan hệ song phương » giữa Manila và Bắc Kinh.

Theo giới phân tích, các chia rẽ trong nội bộ ASEAN có nguy cơ « lây lan » sang các cuộc đàm phán giữa khối này và Trung Quốc về bộ luật ứng xử ở Biển Đông (COC). Văn bản này có mục đích ngăn chặn những xung đột có thể xây ra trong các hoạt động đánh bắt hải sản, quyền lưu thông hoặc thăm dò khai thác dầu khí ở Biển Đông. Các cuộc đàm phán kéo dài từ 10 năm nay và các bên liên quan chưa bao giờ đạt được đồng thuận về nội dung cụ thể của bộ luật này.

Giáo sư Carl Thayer, chuyên gia về khu vực châu Á-Thái Bình Dương, nhận định : « Cam Bốt đóng vai trò như là chư hầu của Trung Quốc. Điều này làm cho các cuộc đàm phán khó khăn hơn. Tôi khó có thể tưởng tượng ra được là các bộ trưởng đạt được một công thức nào đó làm hài lòng tất cả các bên ».

Có thể đánh giá kết quả Hội nghị các Ngoại trưởng ASEAN lần này tại Phnom Penh theo cách nhìn « cốc nước nửa đầy nửa vơi ».

Việc không ra được thông cáo chung rõ ràng là một thất bại của ASEAN, và trước hết đó là thất bại của Cam Bốt, nước hiện đảm nhiệm chức chủ tịch. Nội bộ ASEAN đã chia rẽ trước áp lực quá lớn của Trung Quốc. Hôm nay, Bắc Kinh đã xoa tay hài lòng về sự bất đồng này. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lưu Vi Dân (Liu Weimin) nhận định rằng « đó là một cuộc họp hữu ích và quan điểm của Trung Quốc trên nhiều vấn đề đã nhận được sự ủng hộ của nhiều nước ».

Trên một góc độ khác, tại Hội nghị ASEAN lần này, Philippines và Việt Nam đã tỏ ra cứng rắn, không chấp nhận kiểu « bằng mặt mà không bằng lòng », thà không có thông cáo chung còn hơn đưa ra một tuyên bố mà không dám đề cập đến những vấn đề nóng bỏng ở Biển Đông. Phải chăng đây cũng là cách để cho Bắc Kinh thấy được phản ứng mạnh mẽ của các nước đang có tranh chấp với Trung Quốc về chủ quyền tại Biển Đông.

Đức Tâm

Họa China

Trong một đất nước, nói theo lối bình dân bỗ bã là “năm cha ba mẹ” như ngày nay, mạnh ai nấy lo “thủ”, mạnh ai nấy lo “vùa”, thì chuyện mất nước như người dân tả chân “nhìn được chạm thấy” là điều dễ hiểu. Đã đến lúc chúng ta không nên “tránh né”, ông Tổng Trọng không cảm thấy thoải mái trong chuyện nhân quyền hay đấu tranh chống Trung cộng, đó là chuyện của ông ấy, còn chuyện của chúng ta là phải lo cho chuyện mất còn của đất nước. Nếu cần ta sẵn sàng gạt ông ấy sang một bên…

Không đợi tới hôm nay người ta mới thất vọng, chuyện Asean không có được một bản thông cáo chung, về chuyện tranh chấp trên biển Đông, người ta đã nhìn thấy tương lai của của hội nghị lần này ngay từ năm ngoái sau khi bế mạc diễn đàn ARF18 và AMM44 tại Bali – Indonesia. Philippines lúc đó, nước này không hài lòng với một DOC, và vẫn kiên trì đưa ra ý kiến phải phân định rõ ràng, các vùng biển có tranh chấp và không có tranh chấp.

Về phía Hoa Kỳ, Bà Hillary Clinton tuyên bố về kết quả ARF 18 lần đó, bà nói “Đó chỉ là bước đi đầu tiên, cần hành đông nhanh chóng tiến tới một bộ quy tắc ứng xử trên cơ sở luật pháp quốc tế”, và bà cũng kêu gọi về một bộ quy tắc ứng xử COC (Code Of Conduct) toàn diện hơn và mang tính ràng buộc. Bà nói nhanh chóng bởi bà nhìn thấy cái họa China, một khi không có gì trói buộc chúng, như một COC có tính ràng buộc pháp lý.

Khi ấy người Tây phương, có thể đã thấy hết được mức độ cần thiết ngay tức khắc, phải cột con thú điên China này lại, trong khi Philippines nói thẳng cần minh định vùng tranh chấp và vùng không tranh chấp theo UNCLOS 82. Điều này cho thấy Philippines sáng suốt hơn Việt Nam trong cái nhìn sự việc cần giải quyết, chuyện thiếu khôn ngoan nơi Việt Nam có thể do quá lệ thuộc vào Trung cộng mà nên.

Để hỗ trợ cho ý đồ cướp trắng hơn 35 triệu km vuông biển đông cho mình, mà Trung cộng dùng đòn bẫy kinh tế, nhắm vào các nước không trong vòng tranh chấp trên biển Đông. Kết quả lợi dụng tình hình cùng chuyện COC chưa đi đến đâu, con thú điên China hung hăng cắn càn, hai chuyện Scarborough của Philippines và chuyện mời thầu 9 lô dầu khí của VN mới đây, tất cả cho thấy đều là chuyện vi phạm trắng trợn thềm lục địa, và vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý của nước khác.

Chuyện hôm nay Trung cộng đã phần nào gặt kết quả tốt cho chúng, trong tạo nên những liên minh bằng tư lợi với Campuchia, Thái Lan cùng Malaysia, nhắm vào sự phá vỡ liên kết của các nước Đông Nam Á, đang chống lại hành vi cướp biển của chúng đã rõ. Có thể nói là không quá lời, khi gọi Trung cộng hiện nay là một quốc gia không tôn trọng lẽ phải cùng luật pháp quốc tế, chúng thừa biết hành động càn rỡ của chúng, thế giới thấy rất rõ một Trung quốc bẩn thỉu.

Nhìn vào kết quả của hội nghị Asean lần này, cho ta thấy một Trung cộng âm mưa thống lãnh cùng bá quyền, nay là lúc chúng không còn e ngại, hay phải khôn khéo che dấu mọi hành vi của mình. Mọi hành động của chúng thật lộ liễu như thể một thách thức dư luận, vì thế không sai khi ta nói đã qua rồi thời chúng đi nhẹ nói khẽ, còn người trực tánh thì nói thẳng là đã đến lúc chúng thể hiện hết những gì bản chất vô liêm sỉ của chúng bằng hành động lẫn lời nói.

Qua kết quả hội nghị Asean lần này, bà ngoại Trưởng Hillary Clinton đã nói là ít nhất các nước Asean nay công khai bày tỏ bất đồng, sau nhiều năm mà theo các phân tích gia là họ đã tránh né các vấn đề tranh cãi. Câu bà nói “Đó là dấu hiệu trưởng thành của Asean khi họ tranh luận một số vấn đề rất hóc búa, họ không tránh né”, qua câu đó chúng ta nên suy nghĩ về chuyện của đất nước mình, chuyện riêng của ta trong cái chung “họa China”, vì hơn ai hết nước ta là tuyến đầu, mà cũng là mục tiêu chúng cần phải thanh toán trước hơn ai hết.

Trung cộng, trong phát triển và bành trướng, hướng nam và hướng đông là hai con đường độc nhất trong khu vực chúng có được, vì thế biển đông cùng lãnh thổ của ta trở thành nạn nhân của chúng, chuyện này thiết nghĩ không cần nói ai trong chúng ta đều rõ. Một thật tế không thể chối cãi, biển Đông của chúng ta nay chỉ còn không tới trăm hải lý trở vào bờ, vừa rồi trong 9 lô dầu mà Trung cộng mời chào khai thác, có lô cách bờ Phan Thiết chúng ta chưa tới 60 hải lý.

Còn trên đất liền, dân ta đã nghe những chuyến di dân thoải mái của Trung cộng, chúng hãnh tiến nói rằng chúng đã cắm chốt đều khắp trên lãnh thổ chúng ta, mà một số anh em mình vẫn gọi là dạng da beo với các khu Đông đô đại phố, hay nhượng địa cho người Hoa trong khai thác kinh tế. Có lẽ thực tế còn hơn thế nữa với những vụ việc như vừa mới đây được khui ra tại xã Hàm Đức, Hàm Thuận Bắc, Bình Thuận, người Trung Quốc đã mua hơn trăm héc ta đất để mở doanh nghiệp, những chuyện như thế này nay ta nghe đã quen tai, và nhìn đã quen mắt.

Trung cộng ăn cướp dầu, nằm ngay trên thềm lục địa kinh tế 200 hải lý hợp pháp, theo luật biển quốc tế thuộc chủ quyền Việt Nam, mà Nhân dân nhật báo Trung cộng nói, công ty Dầu mỏ Quốc gia Thái Lan “có hứng thú”, và “sẽ thảo luận tính khả thi để khai thác”. Vậy chuyện Thái Lan hay Malaysia cũng có thể cũng sẽ không quan tâm đến tranh chấp chính trị, mà chủ yếu hai nước này nhắm tạo lợi ích kinh tế, trong hợp tác cùng TQ khai thác trên danh nghĩa nhà thầu, để phân chia lợi nhuận, và với lần đầu này mà có kết quả, chắc chắn chúng ta sẽ không yên với chúng sau này.

Đây có khác chi Campuchia trong đòn bẩy kinh tế của Trung cộng, mà ngăn trở Asean trong đoàn kết, AFP dẫn lời một nhà ngoại giao cho hay, sở dĩ Campuchia gạt bỏ đề nghị của Việt Nam và Philippines, là vì “áp lực vô cùng căng thẳng từ một nước lớn”, ám chỉ Trung cộng. “Dường như Campuchia đã được hiệu lệnh nghiêm khắc từ nước lớn này”, cho thấy Trung cộng không chỉ riêng thực lực chúng, mà chúng còn kết bè cánh ngay cả người trong cuộc, nhìn nội tình Asean và ngay cả trong nước ta, thì thấy rõ ngay được điều đó.

Những bè cá Vũng Rô Cam Ranh Long Sơn, mang tính cò con huyện xã, những thuê mướn cùng khai thác rừng lâm sản lớn hơn của tỉnh ủy địa phương biên giới phía bắc, hay chủ trương Bô Xít mang tính qui mô nhà nước trung ương tại tây nguyên. Chắc chắn còn bao nhiêu nơi nữa, mà vì quá nhiều nên ta không còn lạ để mà chú ý quan tâm, thử hỏi cùng là xâm lăng lãnh thổ hay lãnh hải thì có khác gì nhau? Hay cùng một chủ trương xâm lấn? Những sự việc này có hay không sự tiếp sức tay trong tay ngoài, và chống chúng vì HS-TS còn trên đất liền thì ta bỏ quên?

Trong chuyến thăm vừa qua của Ngoại trưởng Hoa Kỳ Hillary Clinton, có chuyện ai cũng chú ý là bà Clinton chủ động gặp TBT Nguyễn Phú Trọng không ngoài tìm hiểu về sự dè dặt của bên trong đảng CSVN về mối qua hệ với Hoa Kỳ. Người dân cho rằng chuyện cấu kết giữa TQ với cả ông Tổng Bí thư lẫn một số thành phần trong Bộ Chính trị, đặc biệt là phía công an và quân đội, họ lo ngại sâu sắc về mối quan hệ với Hoa Kỳ, mà trong đó có yêu cầu về nhân quyền. Lại thêm sự đấu tranh của người dân, cho sự vẹn toàn lãnh thổ trước sự xâm lăng của Trung cộng, theo họ chắc chắn sẽ ảnh hưởng xấu, tác động đến sống còn của chế độ.

Trong một đất nước, nói theo lối bình dân bỗ bã là “năm cha ba mẹ” như ngày nay, mạnh ai nấy lo “thủ”, mạnh ai nấy lo “vùa”, thì chuyện mất nước như người dân tả chân “nhìn được chạm thấy” là điều dễ hiểu. Đã đến lúc chúng ta không nên “tránh né”, ông Tổng Trọng không cảm thấy thoải mái trong chuyện nhân quyền hay đấu tranh chống Trung cộng, đó là chuyện của ông ấy, còn chuyện của chúng ta là phải lo cho chuyện mất còn của đất nước. Nếu cần ta sẵn sàng gạt ông ấy sang một bên.

Văn Trường

ASEAN bế tắc, vì đâu?

Vốn liếng các bên đặt vào biển Đông ngày càng tăng cao khi Hoa Kỳ chuyển trục chiến lược trở lại châu Á, nhờ đó Philippines và Việt Nam chọn lập trường cứng rắn hơn đối với Trung Quốc. Thế nhưng…

RFA photo

Hai ngoại trưởng Việt Mỹ chào hỏi tại hội nghị ASEAN+3

“Đơn giản thôi: Trung Quốc đã mua đứt!”

Hội nghị ngoại trưởng khối ASEAN lần thứ 45 đã kết thúc trong không khí chia rẽ gay gắt khi chạm đến vai trò của Trung Quốc trong vùng biển chiến lược Nam Trung hoa, mà Bắc Kinh đã xác định.

Các ngoại trưởng đã không thể đồng thuận về bản tuyên bố chung. Và lần đầu tiên từ 45 năm nay, hội nghị đã không đạt được một văn bản kết thúc.

Sự chia rẽ trong 10 quốc gia thành viên ASEAN xảy tới sau một loạt sự kiện đụng chạm trên biển Đông liên quan đến tàu bè của Trung Quốc trong vùng biển giàu tiềm năng nhiên liệu, gây nguy cơ chiến tranh.

clinton-eas-250
Ngoại trưởng Hillary Clinton tại hội nghị ASEAN+3- RFA photo

Philippines tuyên bố lầy làm tiếc về sự thất bại của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á khi xử lý vấn đề xung khắc ngày càng tệ  hại đó.

Manila chỉ trích Phnom Penh, một đồng minh thân cận của Trung Quốc, về cách hành xử đối với vấn đề biển Đông với cương vị của Cambodia là nước chủ tịch thường niên của khối ASEAN, trong suốt hội nghị ngoại trưởng tuần qua.

Biển Đông đã trở nên khu vực nóng bỏng nhất tại châu Á, với nguy cơ bùng nổ chiến tranh, chỉ vì Bắc Kinh giành chủ quyền bằng đường Lưỡi Bò khoanh chiếm gần trọn biển Đông.

Vốn liếng các bên bỏ vào nơi này đã tăng cao khi Hoa Kỳ chuyển trục chiến lược trở lại châu Á, nhờ đó mà đồng minh Philippines và cựu thù Việt Nam của Mỹ chọn lập trường cứng rắn hơn đối với Trung Quốc.

Sự chia rẽ của khối ASEAN lần này là một điềm gở cho một khối liên kết muốn hình thành một cộng đồng kinh tế khu vực vào năm 2015, tương tự Liên Minh châu Âu. Khối kinh tế ASEAN trong tương lai sẽ hạ giảm các hàng rào thuế quan, lao động và thị trường tài chính, để cạnh tranh với Trung Quốc.

Một nhà ngoại giao không muốn nêu tên tiết lộ với báo New York Times về lý do không hình thành được tuyên bố chung:

asean-plus-3-250
H\ội nghị ASEAN+3- RFA photo

’”Rất đơn giản, chỉ là Trung Quốc đã mua đứt chiếc ghế, vậy thôi”.

Nhà ngoại giao chỉ một bài báo của Tân hoa Xã hôm thứ năm loan tin Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết-Trì cám ơn Thủ tướng Cambodia Hun Xen đã ủng hộ những quyền lợi thiết yếu của Bắc Kinh.

Nhà ngoại giao ẩn danh cũng cho biết Việt Nam và Philippines đã tỏ ra sẵn sàng thoả hiệp với ý kiến của Cambodia về bản tuyên bố chung. Rồi hai ngoại trưởng Singapore và Indonesia nói thêm vào để thuyết phục bộ trưởng Hor Namhong, nhưng ông này từ chối, nói rằng vấn đề nguyên tắc là Hiệp hội không thể chọn bên nào trong các cuộc tranh chấp song phương. Ông ta gom lại giấy tờ và đùng đùng bước ra khỏi phòng họp!

Đến ngoại trưởng Trung Quốc nếu có ở đó cũng sẽ hành xử hệt như vậy và cũng chỉ làm đến như vậy là cùng!

Vai trò của Washington được minh định

Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton phát biểu tại hội nghị bộ trưởng ngoại giao ASEAN-Hoa Kỳ, rõ ràng nhắm vào Trung Quốc, khi bà nói cuộc xung khắc ở biển Đông cần được giải quyết không áp chế, không bức hiếp, không đe doạ và không sử dụng võ lực.

Ảnh hưởng của Trung Quốc, do ngoại trưởng họ Dương đại diện, đã thể hiện rõ ở sau hậu trường của những tính toán về biển Đông, trên nhiều khía cạnh, đã chia rẽ những nước chịu ơn Bắc Kinh với những nước đối đầu với Bắc Kinh.

Cambodia là nước nhận viện trợ lớn lao của Trung Quốc, kể cả viện trợ quân sự mới mấy tháng nay.

Indonesia là quốc gia không giành chủ quyền ở biển Đông, đã cố gắng tạo một văn bản hoà hợp để được đồng thuận vào phút chót, nhưng cũng không thành công.

Ngoại trưởng Marty Natalegawa ca ngợi ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã tỏ ra quan tâm mà vẫn dành cơ hội cho các bên nỗ lực đạt thoả thuận.

Vào lúc mà một bên là Hoa Kỳ với thế lực áp đảo về hải quân xưa nay, bên kia là Trung Quốc đang phát triển nhanh chóng, cả hai cùng tìm cách tăng cường lực lượng hải quân, cuộc tranh chấp trở nên đáng sợ hơn.

Trung Quốc nhắc đi nhắc lại với giới ngoại giao Hoa Kỳ rằng biển Đông giàu tiềm năng nhiên liệu không dính dáng gì tới nước Mỹ.

fujing-250
Thứ trưởng ngoại giao Trung Quốc Phó Oánh tại Phnom Penh- RFA photo

Nhưng chính quyền Obama cũng nhiều lần nói rất rõ rằng quyền tự do lưu thông hàng hải đang lâm nguy ở nơi thuỷ lộ giao thương quan trọng nhất trên thế giới.

Thêm vào đó, Ngoại trưởng Hillary Clinton xác định với báo chí, không thể nào rõ hơn, rằng “Hoa Kỳ là một cường quốc thường trú của Thái Bình Dương”.  Ngụ ý của bà Ngoại trưởng với Trung Quốc cùng các nước Đông Nam Á là nước Mỹ không những vẫn duy trì sự hiện diện mà còn gia tăng hiện diện ở nơi này.

Ngoại trưởng Mỹ tuyên bố:”Chúng ta từng thấy những trường hợp đáng lo ngại của sự áp chế về kinh tế, sự sử dụng sức mạnh quân sự có vấn đề, và tàu bè của Nhà nước liên can vào những tranh chấp giữa các ngư dân”  Sự áp chế về kinh tế ngụ ý nói đến việc Bắc Kinh quyết định ngưng nhập khẩu chuối và hạn chế du khách đến Philippines, gây cho xứ này thiệt hại tài chính đáng kể.

Bắc Kinh thắng một nước cờ

Trung Quốc đã minh định rằng chỉ giải quyết tranh chấp ở biển Đông với từng quốc gia liên quan, không qua một diễn đàn khu vực.  Lập trường đó đã đóng khung cho nội dung tổng quát của bản quy tắc ứng xử trên biển Đông mà Bắc Kinh đồng ý bản thảo với các quốc gia ASEAN trong tương lai.

Và Bắc Kinh có vẻ đã thành công đối với Philippines và Việt Nam để chia ASEAN thành từng cây đũa, khi khối ASEAN không kết hợp được thành một thực thể pháp nhân để đối đầu với Trung Quốc, theo đúng ý Bắc Kinh xếp đặt từ lâu, trước cả lúc viện trợ ồ ạt cho Phnom Penh.

Giới ngoại giao châu Á hôm thứ năm cho biết những yếu tố chính của bản dự thảo bản quy tắc ứng xử mà Hoa Kỳ đã thúc giục khối ASEAN chấp nhận, đã được đồng ý trong buổi họp trong tuần.  Những nhà ngoại giao này không chịu tiết lộ nội dung chi tiết của dụ thảo văn bản.

Chuyến đi một vòng Đông Nam Á của ngoại trưởng Clinton tuần qua là để chứng tỏ việc chuyển trục chiến lược của Washington sang châu Á còn nhắm tới những mục tiêu xa hơn lãnh vực quân sự.

eas-2
Ngoại trưởng Clinton trong hội nghị EAS – RFA photo

Chuyến công du này bị báo chí Hoa lục chỉ trích. Nhân dân Nhật báo hôm thứ năm cho rằng Hiệp ước Mậu dịch Đối tác Xuyên Thái Bình Dương, TPP, mà Hoa Kỳ đang hình thành với các quốc gia châu Á Thái Bình Dương và gạt Trung Quốc ra ngoài, là một nỗ lực làm suy yếu sự hội nhập của châu Á.

Báo “Tin tức kinh doanh Trung Quốc”, China Business News, nhắc đến “những kẻ thổi phồng đề tài biển Nam Trung Hoa”, ám chỉ Hoa Kỳ.

Hội nghị ở Phnom Penh được tổ chức tại một toà nhà hội nghị có những cây cột trắng ngoạn mục, do Trung Quốc kiến tạo cho vòng hội nghị này.

Ở nơi này, khi được hỏi về việc Hoa Kỳ trợ giúp Cambodia, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã nhắc đến sự khác biệt giữa hai đường lối viện trợ của Hoa Kỳ và của Trung Quốc. Bà nói:

”Chúng ta không nhắm đến những toà nhà lớn” và bà cho biết viện trợ của Hoa Kỳ nhằm nuôi sống những người cần được nuôi sống, bảo đảm sự sống còn của phụ nữ phải sinh nở, và gắng cải thiện cuộc sống của mọi người, nhất là cuộc sống của các thiếu nhi.

Advertisements
Posted in: Chính Trị